3.3 De reaktie-orde

De reaktie-orde definieert men als de totaalexponent van de concentraties in de formule voor de snelheid V.
Normaal wordt deze exponent afgeleid van de coëfficiënten in de reaktievergelijking.

Opdracht 36
Wat zal de orde van de reaktie zijn?

  1. Cl22 Cl·             V = k*[Cl2]
  2. 2NO2 N2O4           V = k*[NO2]2
  3. CH3I + OH- CH3OH + I-         V = k*[CH3I]*[[OH-]
Het lijkt een reaktie van de tweede orde (bimoleculair), maar metingen van de snelheid tonen aan dat de orde van deze reaktie = 1½.
Hoe leggen we dit uit?

De reaktiestappen (met radicaal-mechanisme):
  1. Br2 2Br· dit evenwicht wordt gemakkelijke en snel bereikt
  2. Br· + H2 HBr + H·       dit is de langzame stap
  3. H· + Br2 HBr + Br·       dit is de snelste stap


Opdracht 37
Geef de eerste stap, de laatste stap en de hoofdstap.

Stap 2, de traagste, is bepalend voor de totaalsnelheid:

Vtotal =


Evenwicht 1 heeft als voorwaarde:

Als we de twee (wiskundige) vergelijkingen kombineren kunnen we berekenen:

 wat betekent dat de reaktie-orde gelijk moet zijn aan 1½ (zie exponent)