Je hebt een systeem in chemisch evenwicht en je gaat dat systeem afkoelen (je onttrekt warmte-energie). Normaal en volgens de regels van Le Chatellier en van 'tHoff zal dan het evewicht een verschuiving ondergaan: De exotherme reaktie (die energie produceert) zal extra gaan verlopen.
Maar daar is niet alles mee gezegd: Zich aanpassen aan een verandering kost namelijk tijd. Afkoeling zal voor de deelnemende deeltjes van het evenwicht betekenen dat ze langzaamaan langzamer zullen gaan bewegen en hun vibratie neemt ook af.
Dat kennen we ook van het begrip: "minimum-temperatuur". Elke reaktie heeft zo'n minimumtemperatuur. Daaronder verloopt de reaktie niet.
Maar stel nu eens dat je het evenwicht zeer snel afkoelt: in een paar seconden valt de temperatuur vele graden (de stoffen worden bijvoorbeeld in ijs gegooid).
Dan heeft het systeem geen tijd om zich rustig aan te passen. De deeltjes vallen vrijwel meteen stil, verliezen hun beweging. Deeltjes zonder voldoende energie doen niet mee aan een reaktie.
Als dit gebeurt: een evenwichtsreaktie wordt supersnel heel erg afgekoeld, dan zeggen we ook wel: het evenwicht wordt bevroren. De heen- en terugreaktie komen in één klap stil te liggen en hebben geen tijd om zich aan de verandering aan te passen. Zowel de produkten als de uitgangsstoffen komen in één klap onder hun minimum temperatuur.
Zonder reakties zullen dus vervolgens ook geen concentraties veranderen. Er is geen sprake meer van een dynamisch evenwicht.
Opdracht 10
Leg uit in je eigen woorden waarom bevriezing van een evenwicht meteen het einde betekent van de dynamische toestand.
Opdracht 11
Bacteriën veranderen vrijwel niet als je ze snel invriest.
Alle stoffen blijven met gelijke concentraties aanwezig en het metabolisme blijft gesloten bij die koude. Ga je voorzichtig weer opwarmen dan zullen vele reaktie langzaamaan hun activiteit weer hernemen. De bacteriën komen weer tot leven.
Er zijn mensen die dit verschijnsel op zichzelf zouden willen toepassen: je laat je invriezen vlak voor je dood gaat. Wie weet kun je weer lekker warm worden als je over honderd jaar weer voorzichtig wordt opgewarmd.
Wat vind je van dit idee? Technisch zowel ethisch?